XX+XXI. Galeria Sztuki Polskiej

XX+XXI. Galeria Sztuki Polskiej w Gmachu Głównym MNK ukazuje panoramę dziejów sztuki polskiej tego okresu. Wystawa zestawia w sposób przekrojowy ważne zjawiska, kierunki i prądy artystyczne poprzez wybitne dzieła
z kolekcji sztuki najnowszej MNK.

Od początku swojego istnienia, Muzeum Narodowe w Krakowie budowało kolekcję aktualnie czynnych twórców
i twórczyń, pozyskując do zbiorów dzieła, które dzisiaj zaliczane są do kanonu polskiej sztuki.

W galerii prezentowane są przykłady malarstwa, grafiki, rzeźby, filmy, instalacje i obiekty, a także przykłady współczesnego rzemiosła artystycznego – szkło i ceramika (Henryk Albin Tomaszewski, Alina Kalczyńska-Scheiwiller).

Galeria XX+XXI obejmuje całe II piętro Gmachu Głównego. Kolejne sale prowadzą przez ponad 120 lat polskiej sztuki – od okresu Młodej Polski, przez awangardowe kierunki pierwszej i drugiej dekady XX wieku, po sztukę najnowszą.

W pierwszych salach galerii można zobaczyć dzieła młodopolskich mistrzów: Stanisława Wyspiańskiego, Jacka Malczewskiego, Józefa Mehoffera, Wojciecha Weissa, Olgi Boznańskiej. W kolejnych przestrzeniach znajdują się prezentacje twórczości Zbigniewa Pronaszki, Zofii Stryjeńskiej, Stanisława Ignacego Witkiewicza, Leona Chwistka, Jana Cybisa i innych.

Istotną część ekspozycji zajmują imponujące prace powstałe w 2. połowie XX wieku, autorstwa Tadeusza Kantora, Marii Jaremy, Jerzego Nowosielskiego, Romana Opałki, Ryszarda Winiarskiego, Andrzeja Wróblewskiego, Wojciecha Fangora, Łukasza Korolkiewicza, Ewy Kuryluk oraz wielu innych. Na wystawie obecni są przedstawiciele ugrupowań artystycznych: „Wprost” (Leszek Sobocki, Zbylut Grzywacz), „Gruppa” (Jarosław Modzelewski, Włodzimierz Pawlak) i „Ładnie” (Wilhelm Sasnal, Marcin Maciejowski).

Osobną, działającą własnym rytmem przestrzeń stanowi sala, w której prezentujemy grafikę krakowską z lat 1960–1985 (szkoła krakowska: Jerzy Panek, Mieczysław Wejman, Zbigniew Lutomski, Ryszard Otręba). Okresowo wymieniane prace stanowią wycinek ogromnej kolekcji rysunków i grafik, obejmującej łącznie ponad 23 tysiące różnorodnych obiektów na papierowym podłożu.

Rzeźbę reprezentują między innymi: Xawery Dunikowski, Konstanty Laszczka, Alina Szapocznikow, Magdalena Abakanowicz, Maria Pinińska-Bereś, Władysław Hasior. Osobna, ostatnia sala wystawy poświęcona jest wyłącznie tej dyscyplinie sztuki. Jej układ i dobór obiektów ilustrują różnorodność podejść do idei rzeźby oraz mnogość refleksji, które się z nią wiążą: o ciele i figurze, o przestrzeni i formie, konstrukcji i pamięci.

Zespół kuratorski: Andrzej Szczerski, Anna Budzałek, Magdalena Czubińska, Alicja Kilijańska, Bożena Kostuch, Urszula Kozakowska-Zaucha, Światosław Lenartowicz, Agata Małodobry

Koordynacja: Katarzyna Stolarz

Aranżacja: Wzorro Design